تبلیغات
بروجــرد ســرزمین فــرزانگان

.
.
نویسنده و مدیر وبلاگ
مراکز دولتی بروجرد
ثبت احوال به صورت یک پارچه و منسجم در جهان مربوط به قرن نوزدهم میلادی است. در ایران همزمان با نوسازی و مدرنیزه شدن کشور، نیاز به شناسایی اتباع جهت ایجاد ارتش منظم، اخذ مالیات و... تاسیس ثبت احوال در دستور کار قرار گرفت، از این رو در جلسه مورخه 30 آذر ماه 1297 هجری شمسی (دودمان قاجار) به تصویب هیات وزیران به نخست وزیری حسن وثوق(وثوق الدوله) رسید و با صدور اولین شناسنامه برای دختری به نام فاطمه ایرانی در تاریخ 3 دی ماه 1297 در تهران فعالیت خود را آغاز کرد.

در گذشته ثبت امور مربوط به ولادت و ازدواج در ایران به صورت سنتی بیشتر با مراجعه به روحانیون، ریش سفیدان محله یا بزرگان قوم با نگارش نام و تاریخ تولد شخص در پشت کتاب های مقدس از جمله قرآن مجید انجام می‌گرفت و از افراد متوفی جزء نام و تاریخ وفات آنان که بر روی سنگ قبر هایشان نگاشته می شد اثری مشاهده نمی گردید. ثبت احوال به شیوه کنونی با پیروی از کشورهای اروپایی در ایران رواج یافت. بر اساس مصوبه هیات وزیران در تاریخ 30 آذر ماه 1297 خورشیدی، مقررات تشکیل اداره سجل احوال در وزارت کشور یا همان وزارت داخله آن زمان تهیه شد و همان طور که در بالا گفته شد نخستین شناسنامه برای دختری بنام فاطمه ایرانی در تاریخ 3 دی همان سال صادر شد. از سال 1304 شمسی، بر اساس قانون، دریافت شناسنامه برای کلیه شهروندان ایرانی در مناطقی که در آن ها اداره سجل احوال دایر بود الزامی شد. اداره کل احصائیه و سجل احوال بر اساس مصوبه 20 خرداد 1307(دودمان پهلوی) با وظایف مستقل و به عنوانی نهادی وابسته به وزارت داخله (وزرات کشور امروزه) کار خود را آغاز کرد. با بازنگری وظایف و آئین نامه‌های مربوط به این نهاد، نام آن در سال 1319 به اداره کل آمار و ثبت احوال تغییر یافت. آخرین بار در سال 1355 با تعریف وظایف و ساختار جدید، این نهاد به نام کنونی یعنی سازمان ثبت احوال کشور تغییر نام داد. بعد از انقلاب اسلامی، برخی وظایف و آئین نامه‌های این سازمان در سال ۱۳۶۳ مورد بازنگری مجلس شورای اسلامی قرار گرفت.

http://8pic.ir/images/fbmsgr146bhgp8odst8z.jpg

ثبت احوال در بروجرد به سال 1305 بر می گردد. بنابر روایت و شنیده ها از سالخوردگان و تاریخ صدور شناسنامه های قدیمی به نظر می رسد که تاسیس اداره ثبت احوال در بروجرد زودتر از خرم آباد انجام گرفته است و اداره ثبت احول در بروجرد اولین اداره ثبت احوال در لرستان بوده است، لازم به ذکر است که تاسیس خیلی از ادرات در بروجرد زودتر از خرم آباد انجام گردیده است، یکی از دلایل آن می تواند نزدیکی بروجرد به پایتخت از نظر بُعد مسافت و همچنین وسعت شهر بروجرد، جمعیت بیشتر آن و تعداد بیشتر روستا های تابعه بروجرد در آن زمان باشد.

اولین نفری که در تاریخ 1305/10/08 بروجرد سجل یا همان شناسنامه گرفته است فردی به نام آقا میرزا عبداله نظام الاسلام رازانی فرزند حاج میرزا باقر خان متولد سال 1268 بوده است.
آیت الله العظمی حاج آقا حسین بروجردی دوازدهمین نفری بوده است که در  تاریخ 1305/10/08 در بروجرد شناسنامه دریافت کرده است. نکته ی جالب این است روزی که آیت الله بروجردی شناسنامه گرفته اند با روزی که
آقا میرزا عبداله نظام الاسلام رازانی (اولین نفری که در تاریخ بروجرد شناسنامه گرفته اند) یکی است و در واقع آیت االه بروجردی را هم می توان اولین نفری که در تاریخ بروجرد شناسنامه گرفته اند به حساب آورد.

http://8pic.ir/images/76923312895158618525.jpg
تصویر اولین سجل صادره در بروجرد
سند نیاز به تفکیک پذیری بشتری دارد برای مشاهده ی آن در اندازه ی واقعی روی آن کلیک کنید.
(بازنویسی و توضیح سند :
ولایت: بروجرد
شهر: //
قصبه : -
نمره اظهار نامه ( که همان شماره شناسنامه است و در اوایل به ترتیب افراد درخواست کننده از 1 در هر شهری شروع کردند): 1
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
در تاریخ (منظور زمان دریاف سجل است): 8 ماه دی 1305 (دودمان پهلوی)

اظهار کننده ذیل                                           به معیت شهود ذیل
نام و نام خانوادگی: آقا میرزا عبداله نظام الاسلام رازانی - ابوطالب قوام السلام رازانی  - آقامیرزا جعفر...رازانی
شغل: اهل علم                    اهل علم              ریاست(نا خوانا)
منزل: یخچال                          صوفیان                        سوزنی
[ نام دو نفر بعدی با شغل و محل زندگی مربوط به شهود می باشد]
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
اسم: میرزا عبداله نظام الاسلام  تاریخ تولد: 1286  اسم و نام خانوادگی پدر: مرحوم حاج(نا خوانا)
نام خانوادگی: رازانی  محل تولد: بروجرد  نمره ورقه ی هویت پدر: نداشته
شغل: اهل علم   سواد فارسی: دارد  شغل پدر: اهل علم
سن: 39 سال  مذهب: اسلام  عده اولاد: 5 نفر  اسم مادر: مرحوم بیگم سلطان خانم
ساکن: بروجرد  عده عیال: 1 نفر  درجه نسبت به اظهار کننده: خودشان )

در اوایل گرفتن شناسنامه اجباری نبود و اشخایص مایل به دریافت خودشان به اداره سجل احوال مراجعه می کردند، آیت الله العظمی حاج آقا حسین بروجردی هم نیز خود اقدام به دریافت شناسنامه کرده اند و این را می توان پیروی مردم از جامعه ی روحانیت و الگو گرفتن از آن ها دانست که آیت الله العظمی حاج آقا حسین بروجردی قصد داشته اند با دریافت سجل یا همان شناسنامه الگویی برای دیگر اقشار مردم جهت دریافت سجل باشند.(در مطالب بعدی تصویر سند سجلی آیت الله العظمی حاج آقا حسین بروجردی را قرار می دهم.)

حال که داریم در رابطه با سجل و سند هویت صحبت می کنیم خالی از لطف نیست که سیر تحول آن راهم بررسی نماییم.
در اوایل شناسنامه ها یک برگی بودند دقیقا مانند سندی که در بالا مشاهده کردید و اطلاعات شغلی، محل زندگی و نام خانوادگی متقاضی را بررسی می کردند و در سجل وی به ثبت می رساندند. از نکات جالب این نوع سجل این است که درباره سواد افراد سوال می شده است و این سوالات (درباره شغل، محل سکونت و سواد) در واقع نوعی سرشماری بوده اند. بعد از مدتی مشکلات هر کاری نمایان می شود و خود را نشان می دهد این نوع سجل چندین مشکل اساسی داشت که به اختصار به چند مورد از آن ها می پردازیم:

1- نام همسران دارندگان ذکر نمی شد بود و فقط تعداد آنان را می نوشتند(حتی شماره اظهارنامه آنان را در سجل همسرانشان ثبت نمی کردند).
2- نام فرزندان در سجل پدر و مادر ذکر نمی گردید و فقط به تعداد آن ها بسنده می شد.
3- مکانی برای ثبت طلاق های فرد پیش بینی نشده بود و همان تعداد همسرانی که در سجل ثبت می شد می ماندند.
4- تاریخ تولد به اختصار فقط با سال ثبت می گردید.

بعد از چندین سال این سجل جای خود را به سجلی داد که تصویر جلد آن را در پایین مشاهده می کنید. در واقع این نوع سجل را می توان اولین نوع سجل دفترچه ای و پدر بزرگ شناسنامه های امروزی دانست. عکس جلد این سجل را از گنجینه ی اسناد اداره ثبت احوال بروجرد گرفته ام و متاسفانه به علت کمبود این نوع شناسنامه و محرمانه بودن اطلاعات شخصی درون این شناسنامه و نداشتن اطلاعات دقیقی در رابطه با این نوع شناسنامه فقط به تصویر جلد آن بسنده می کنیم.

http://8pic.ir/images/33194327392290503467.jpg

رفته رفته سجل در ایران  به تحول بهتری می رسد
و در حدود سال های 1320 از آن حالتی که در بالا مشاهده کردید جای خود را به شناسنامه هایی شبیه دفترچه با 8 صفحه داد، یک صفحه برای مشخصات دارنده، یک صفحه برای ثبت ازدواج و طلاق، یک صفحه برای ثبت نام فرزندان، یک صفحه برای ثبت توضیحات و فوت، یک صفحه برای مهر های انتخابات و جیره بندی و یک صفحه ی دیگر هم برای وضعیت از لحاظ نظام وظیفه.

http://8pic.ir/images/09220379762871919059.jpg
تصویر این نوع شناسنامه مربوط به مادر بزرگِ پدر بزرگِ نگارنده (در واقع اینجانب نبیره ی صاحب شناسنامه می باشم) و از اولین شناسنامه های دفترچه ای در بروجرد می باشد که تصویر اولین صفحه ی آن را قرار داده ام.

(بازنویسی و توضیح سند:
شماره شناسنامه : 11605
تاریخ صدور : روز 10 ماه آبان سال 1306 (این تاریخ مربوط به اولین بار دریافت شناسنامه ایشان می باشد که به صورت یک برگی بوده است و بعدها به این شکل تعویض شده است که به آن می پردازیم).
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
خانم: طاهره  نام خانوادگی: جلیلی  فرزند {آقای: مرحوم یوسف  شناسنامه:صادره از:خانم: مرحومه زهرا  شناسنامه:صادره از: -}
در تاریخ روز:ماه:سال: 1256 (به علت نبود روز و ماه دقیق از ایشان فقط سال را ذکر کرده اند.)  در شهر: بروجرد  کوی:حوزه ی: یک  کوچه:خانه: (نا خوانا)  قصبه:متولد شده است صادره از حوزه: یک  شهر: بروجرد
نام مامور: (نا خوانا)  نام خوانوادگی(مامور): (نا خوانا)  سمت (مامور): (نا خوانا)  اداره آمار وثبت احوال: بروجرد  امضاء:

اگر به عکس شناسنامه دقت کنید آن را با سوزن ته گرد به شناسنامه متصل کرده اند و در آن زمان برای جلوگیری از تعویض عکس توسط خود افراد مثل امروزه نصف مهر را به کاغذ و نصف دیگر را به عکس می زدند.
در بالای سمت راست سند جایی برای ابطال تمبر تعبیه شده است. در آن زمان که بانک و حساب های بانکی رواج و رونق نداشت ابطال تمبر کار فیش های امروزی را به عنوان هزینه صدور شناسنامه می کرده است.
شناسنامه این خانم طبق تاریخ زیر آن در تاریخ 1329/09/21 از شکل شناسنامه های 4 صفحه ای که در بالا مشاهده کردید به این شکل و دفترچه مانند ارتقاء پیدا کرده است).

http://8pic.ir/images/49063299282307237190.jpg
سند مربوط به ثبت تولد در بروجرد - سال 1315

این شناسنامه ها تا مدتی بعد از انقلاب اسلامی رواج داشتند اما با توجه تغییر نظام شاهنشاهی به جمهوری اسلامی شناسنامه ها باید دیر یا زود عوض می شدند که جای خود را به شناسنامه های 8 صفحه ای امروزی دادند با این تفاوت که صفحه ی وضعیت از لحاظ نظام وظیفه از آن حذف گردید. از حدود اوایل دهه ی 70 شماره شناسنامه های افراد متولد شده ده رقمی گردید که همان کد ملی امروزی می باشد. البته جدیدا شناسنامه هایی تحت عنوان شناسنامه ی مکانیزه به متقاضیان جدید دریافت شناسنامه داده می شود که نسل جدید شناسنامه در ایران است و شبیه گذر نامه می باشد و از نظر جنس کاغذ بسیار مرغوب و غیر قابل جعل می باشد و کاری بسیار ارزنده و قابل تقدیر می باشد. و لازم به ذکر است که طی آمار اداره ثبت احوال بروجرد تا تاریخ 1392/01/11 تعداد 9741 جلد شناسنامهی مکانیزه برای افراد بالای 15 سال صادر گردیده است.

در حدود یبست و پنج روز پیش جهت صدور کارت ملی به اداره ی ثبت احوال بروجرد مراجعه کردم. در بدو ورود با دیدن تصاویر اسناد سجلی قدیمی اشخاص سرشناس و مشهور بروجردی در ویترین داخل اداره به وجد آمدم و از این کار بسیار ارزنده خوشحال گردیدم، در حین انجام امور اداری صدور کارت ملی ام به طور تصادفی و بدون برنامه ریزی با جناب آقای زراسوند رئیس اداره ثبت احوال بروجرد از نزدیک دیدار کردم و از حسن برخورد ایشان لذت بردم و از ایشان تقاضا کردم که اگر ممکن است در دیداری در آینده با ایشان بتوانم گفت و گویی درباره ی سیر تحول کاری اداره ثبت احوال بروجرد داشته باشم و ایشان با رویی باز و تواضعی مثال زدنی پذیرفتند.

بیست روز بعد که جهت دریافت کارت ملی ام مراجعه کردم با ایشان به گفت و گو پرداختم. که ایشان با مناعت طبع به راهنمایی و تشریح بسیاری از سوالات من پرداخت ولی در عین حال با وجود اطلاعات بسیار ارزشمندی که در اختیار داشت، با رعایت ملاحظات کاری و در عین حال نجابت شخصی خویش از کنار بسیاری مسایل صرف نظر و یا به اختصار گذشت که می توان آن را به حساب شخصیت نجیب و متواضع ایشان گذاشت که قصد نداشت گفت و گوی فی مابین را به صورت مصاحبه انجام دهد که برداشت خودنمایی و قصد مطرح شدن شخصی داشته باشد.

ماحصل گفت و گوی دو ساعته را به اختصار و به صورت ذیل به نگارش در می آورم و ذکر این نکته را لازم و ضروری می دانم که با تقاضای اکید آقای زراسوند بسیاری از مسائل مطرح شده را نمی توانم درج کنم:

http://8pic.ir/images/80777512398475395539.jpg
جناب آقای علی زراسوند ریاست محترم اداره ثبت احوال بروجرد در دفتر کارشان

علی زراسوند، در سال 1343 در
محله ی سجاد بروجرد در خانواده ای متدین و زحمت کش متولد شد. حدودا از سال 1360 تا سال 1365 در چندین مرحله در جبهه های جنگ حضور داشته است، در عملیات های والفجر مقدماتی، بدر، آزاد سازی شهر مهران و کربلا1 به دفاع از میهن پرداخته است. در عملیات کربلا1 در سال 1365 جانباز 70 درصد شد و دیگر نتوانست در جبهه های جنگ به دفاع از میهن بپردازد.در سال 1363 ایشان دانشجوی ترم دوم یک رشته ی فنی بود اما به علت اینکه به جبهه می روند و جانباز می شوند بعدها که برای ادامه ی تحصیل بر می گردند چون در رشته های فنی نیاز به تحرک دارند و وی جانباز بود انصراف داد و از سال 1372 به ادامه ی تحصیل در مدیریت دولتی پرداخت و در حال حاضر دارای مدرک فوق لیسانس مدیریت دولتی می باشد. از سال 1366 در اداره ثبت احوال بروجرد شروع به کار کردند در آن زمان یک کارمند معمولی بود دو بار تا به امروز ترفیع سمت گرفته است، بار اول سال 70 که معاون شدند و بار دیگر سال 81 که ریاست را تا به امروز بر عهده گرفته اند.

یکی از خصوصیات خوب جناب آقای زراسوند از جایگاه ریاست و از دیدگاه مردم و ارباب رجوع ها مردمی بودن ایشان است درب اتاق ایشان همیشه باز است نه خبری از منشی است و نه خبری از بریز و بپاش های دولتی، در حین گفت و گویی که با هم داشتیم کار ده ها نفر را انجام دادند، در ادامه گفت و گو از ایشان پرسیدم: آیاتا به حال شده است مردمی بودنتان سبب مشکل برایتان شود؟مثلا مردم و دوستان توقع بالا و بیشتری از شما داشته باشند؟
ایشان این چنین گفت: «خیر، بعضی از دوستان بوده اند که از جنبه های دیگری به کار نگاه می کردند یا برخی دیگر درخواست کارهای غیر قانونی داشته اند. اما من و همکارانم همیشه در چهار چوب قانون فعالیت می کنیم. همیشه اگر کاری برای کسی انجام دادم هیچ منتی نداشته ام و همیشه دغدغه ی اصلی ام ارائه ی خدمات به همشهریان و انجام وظایفم به نحو احسن می باشد.»

در ادامه که از وی خواستم که تلخ ترین و شیرین ترین خاطره شان را از اولین روز کارشان در اداره ی ثبت احوال بروجرد تا به امروز برایم تعریف کند این چنین گفت:
«تلخ ترین خاطره - من همیشه سعی می کنم خاطرات تلخ را از ذهنم پاک کنم و آن هارا با خاطرات خوب جایگزین کنم.
و اما شیرین ترین خاطره - همیشه سعی می کنم با تمام و جود کار مردم به خصوص مسن تر ها را انجام دهم این که مردم با روی باز از اتاق من و همچنین اداره خارج شوند و دعای خیر آن ها پشت سر پرسنل این اداره باشد و اینکه بتوانم با تمام وجود در خدمت مردم باشم شیرین ترین خاطره است. چرا که ما با 15 نفر پرسنل به مردم این شهر خدمت می کنیم که انصافا کار طاقت فرسایی است و من در همین جا از پرسنل زحمت کش این اداره قدردانی می کنم.»

از آقای زراسوند در باره ی حضور در جبهه و خاطرات آن دوران سوال کردم، ولی ایشان با لبخندی کم رنگ از جواب دادن خودداری کردند. از حالت چشمان و نگاه ایشان و تبسم تلخ ایشان می توان حدس زد که به یاد دوستان و همرزمان شهیدش افتاده بود...

منبع نزد نگارنده و وبلاگ بروجرد سرزمین فرزانگان محفوظ است.

در این جا جا دارد که از جناب آقای علی زراسوند ریاست محترم اداره ثبت احوال بروجرد که محبت کردند و وقت گران بهایشان را در اختیار من قرار دادند و اجازه ی عکس برداری از تصاویر اسناد سجلی مشاهیر و مفاخر بروجرد را به من دادند صمیمانه سپاس گزاری کنم.

و همچنین از جناب آقای پنجی زاده از مسولین محترم اداره ثبت احوال بروجرد که با صبوری مرا در عکس برداری از اسناد راهنمایی کردند کمال تشکر را دارم.

جهت مشاهده جدول آمار های سال 1390 و 1391، عکس های بیشتر از جناب آقای زراسوند ریاست محترم اداره ثبت احوال بروجرد، جناب آقای پنجی زاده از مسولین مجترم و زحمت کش ثبت احوال بروجرد و اداره ی ثبت احوال بروجرد به ادامه مطلب بروید.

http://8pic.ir/images/77616680045363504388.jpg

http://8pic.ir/images/24173355140781246452.jpg
بیشترین اسامی که در این مدت والدین برای فرزندان خود قرداده اند.


http://8pic.ir/images/yja9cozo58ybag2jgylf.jpg

http://8pic.ir/images/5xavip1o3lhypadku6sx.jpg
جناب آقای علی زراسوند ریاست محترم اداره ثبت احوال بروجرد در دفتر کارشان

http://8pic.ir/images/70088487325040661956.jpg
جناب آقای پنجی زاده از پرسنل محترم و زحمت کش ثبت احوال بروجرد

http://8pic.ir/images/30363749545272718745.jpg



طبقه بندی: تاریخ بروجرد،
برچسب ها: تاریخ اداره ثبت احوال در بروجرد، اسناد سجلی مشاهیر بروجرد، اولین نفری که در بروجرد شناسنامه گرفته است، علی زراسوند، تاریخ بروجرد، بروجرد، محمد امین جلیلی،
[ شنبه 1392/05/26 ] [ 22:33 ] [ محمد امین جلیلی ]
.: Weblog Themes By Mohammad Amin Jalili :.

درباره وبلاگ

ایمیل وبلاگ:

Boroujerdiha@Gmail.Com

---------------------------------

آروزی من این است، هر بروجردی که به اینترنت وصل می شود اولین سایتی را که می بیند بروجرد سرزمین فرزانگان باشد.

---------------------------------

هر گونه کپی برداری از مطالب و عکس های این وبلاگ اعم از باز نویسی، خلاصه نویسی، نقل مطلب، برداشت به صورت دست نویس، کپی، تکثیر و یا هرگونه چاپ سنتی و دیجیتالی، استفاده به صورت کتاب الکترونیک، لوح فشرده، قراردادن مطالب بر روی اینترنت و وب سایت ها و هر گونه شبکه ی کامپیوتری دیگر و به طور کل هر گونه استفاده اشخاص حقیقی و حقوقی در جهت منافع معنوی و مادی خود، بدون اجازه ی نگار نده ممنوع بوده و بر اساس بند (5) ماده ی 23 قانون حمایت از مولفان و مصنفان و قوانین مربوط به جرایم رایانه ای کشور قابل پیگیری در محاکم قضایی می باشد.

تمام وبلاگ های لینک شده در ستون پیوند ها اجازه ی کپی برداری مطالب با درج منبع را دارند.

---------------------------------

لازم به ذکر می باشد که اینجانب (محمد امین جلیلی) به علت ممنوعیت استفاده از فیلتر شکن هیچ گاه در فیس بوک عضو نبوده و وبلاگ اینجانب ( بروجرد سرزمین فرزانگان با آدرس Boroujerdiha.Mihanblog.Com ) هیچ صفحه ای در فیس بوک ندارد.

---------------------------------
آخرین مطالب
لیست آخرین مطالب
آمار وبلاگ
بازدیدهای امروز : 2 نفر
بازدیدهای دیروز : 3 نفر
كل بازدیدها : 9 نفر
بازدید این ماه : 6 نفر
بازدید ماه قبل : 8 نفر
تعداد نویسندگان : عدد
كل مطالب : عدد
آخرین بروز رسانی :
Online User